Warning! For a better experience, JavaScript should be enabled in your browser.

سیــــاه دانــه

2017/05/17

سیــــاه دانــه

نام علمی : Nigella Sativa

سیاه‌دانه، یا «شونیز» گیاهی یک‌ساله و گلدار و بومی جنوب غربی آسیا است .

در ایران این گیاه به‌ویژه در اراک و اصفهان به فراوانی می‌روید . از دانهٔ این گیاه به عنوان دارو استفاده می‌شود.

سیاه‌دانه از راستهٔ گل‌های ساعت (Ranunculales) و تیرهٔ آلالگان (Ranunculaceae) است. دانه‌اش دارای اثر قاعده‌آور، ضد کرم، ضد باکتری ، مسهل و زیادکننده ترشحات شیر است.

سیاه‌دانه مزه‌ای تلخ و ادویه‌ای دارد با کمی ته‌ مزهٔ توت فرنگی. از سیاه‌دانه در در مصارف دارویی استفاده می‌شود.

نام‌های دیگر :

سیاه‌دانه ، سیاه تخمه ، سرنیچ سیاه ، سنوخ سیاه ، کمون اسود ، شونیز، شونوز و کمون هندی

خواص دارویی :

سیاه دانه و روغن آن موثرترین و مفیدترین چیزی است که برای تقریباً هر بیماری، آلرژی یا حساسیت و حتی بیماری‌های جدی مانند نفس تنگی (asthma)، دیابت، اختلالات در سیستم دفاعی بدن، زردی یا (Hepatit)، ایدز (AIDS) و حتی سرطان دارو می‌باش .

  • این دانه بومی جنوب غربی آسیاست و از قدیم به عنوان ضد انگل، ضد باکتری و مسهل استفاده می‌کردند.
  • مصرف سیاه‌دانه برای زنان شیرده مفید است زیرا باعث افزایش ترشح شیر می‌شود.
  • تحقیقات نشان داده است مواد معدنی و ویتامین‌های موجود در سیاه‌دانه در درمان دیابت، سل، بیماری‌های قلبی و عروقی، کم‌خونی و میگرن مفید است.
  • اسیدهای چرب ضروری فراوان موجود در سیاه‌دانه آن را به نوعی مواد غذایی ضد سرطان تبدیل کرده که در حفظ سلامت پوست و مو نیز مفید است.
  • سیاه‌دانه آهن و پتاسیم فراوانی دارد و علاوه بر تقویت سیستم ایمنی بدن، باعث رفع مسمومیت خونی و یبوست می‌شود.
  • مصرف روغن سیاه‌دانه در برنامه غذایی در کاهش قند خون، تعادل فشارخون، بهبود آرتروز و التهاب لثه مؤثر است و کلیه و مجاری ادرار را تصفیه می‌کند.
  • سیاه‌دانه دارای خواص بسیار زیادی از جمله در درمان سرطان‌ها، درمان زخم معده، نابودی سموم در کبد و نیز تنظیم سیستم گوارش بدن دارد.

در ادیان گوناگون :

  • در آیین زرتشتی 

سیاهدانه در فرهنگ زرتشتی از بهترین داروهاست و همیشه بدست ایرانیان بکارمیرفته است. سیاهدانه برای افزایش نیروی ایمنی جان و تن سودمند است.

  • در آیین اسلام

پیامبر اسلام (ص) در مورد سیاه دانه گفته است: ( ما من داء إلا فی الحبة السوداء منه شفاء إلا السام)

«هیچ بیماری نیست مگر شفای آن در سیاه‌دانه است جز مرگ»

درمان بیماری‌ها با سیاه دانه :

  • سرگیجه و درد گوش

یک قاشق مرباخوری عسل را با چند قطره روغن سیاه دانه مخلوط کرده و هر صبح ناشتا، میل کنید. این کار را حداقل تا ۱۱ روز ادامه دهید.

  • روماتیسم

یک فنجان روغن سیاه دانه را گرم کنید . سپس قبل از خواب آن را در محل درد بمالید و خوب ماساژ دهید . بعد محل مورد نظر را با یک تکه پارچه پشمی باندپیچی نموده و استراحت کنید .

  • اسهال

یک قاشق غذاخوری سیاه دانهٔ آسیاب شده را با نصف استکان عصارهٔ تره تیزک (شاهی) مخلوط کرده و پس از صرف غذا در سه وعده میل نمایید .

  • ناراحتی‌های کبدی

مقداری از پودر سیاه دانه را با گیاه صبر زرد (آلوئه ورا) و عسل مخلوط کرده و هر صبح ناشتا، به مدت هفت روز یک قاشق مرباخوری از آن را میل کنید . همچنین می‌توانید روغن سیاه دانه را که در حال جوش است، با غنچهٔ برگ‌های بید (برگ‌های کوچک) مخلوط کرده و پیش از خواب یک قاشق مرباخوری از آن را به مدت یک هفته میل کنید .

  • سردرد و میگرن

نصف قاشق سیاه دانه آسیاب شده را با نصف قاشق انیسون (دانه‌هایی شبیه رازیانه دارد) و سه تکه میخک کوبیده شده، مخلوط کنید و با یک لیوان شیر بجوشانید (بهتر است کمی عسل خالص نیز اضافه کنید). یک فنجان از این معجون دارویی را می‌توانید در هنگام شروع سردرد و میگرن بنوشید. در ضمن با روغن سیاه دانه، گیجگاه و شقیقه خود را چرب کنید .

  • درد و ناراحتی‌های کلیوی

یک استکان سیاه دانه را در یک لیتر آب بجوشانید و با عسل شیرین کنید و به مدت یک هفته، صبح ناشتا آن را میل نمایید. همچنین می‌توانید یک قاشق غذاخوری سیاه دانه آسیاب شده را با نصف لیوان روغن زیتون مخلوط کرده و به صورت ضماد (یعنی مانند پماد روی یک تکه پارچه تمیز) در آن قسمت از کلیه که احساس درد می‌کنید بگذارید. این عمل را روزانه یک بار و به مدت پنج روزادامه دهید. هر روز مقداری جعفری را در یک لیوان آب بجوشانید و هفت قطره روغن سیاه دانه را به آن افزوده و صبح و شب یک فنجان میل کنید. این کار را به مدت پنج روز ادامه دهید.

  • بی‌اختیاری ادرار

پوسته تخم مرغ را پس از شستن کامل، با حرارت مقداری تفت دهید و با مقداری سیاه دانه مخلوط کرده و بکوبید تا کاملاً نرم شود. یک قاشق چایخوری از این مخلوط را در یک لیوان شیر ریخته و آن را به هم بزنید و صبح و شب، به مدت یک هفته میل کنید.

  • دل پیچه و دردهای روده‌ای

به مقدار مساوی زیره و نعنا و انیسون را بجوشانید و هفت قطره روغن سیاه دانه به آن اضافه کنید. سپس با عسل خالص آن را شیرین کرده و در موقع دل پیچه و دل درد آن را بنوشید.

  • تب

اگر مقداری سیاه دانه را بکوبید و با کمی سکنجبین میل نمایید، تب را برطرف می‌کند.